Soa zijn seksueel overdraagbare aandoeningen. Per jaar lopen in
Nederland naar schatting ruim 100.000 mensen een soa op. Sommige soa
hebben ernstige gevolgen, als ze niet op tijd worden behandeld.
Gelukkig zijn de meeste soa gemakkelijk te genezen. Soa zijn
besmettelijk. Je kunt een soa hebben zonder dat je er iets van merkt.
Ook dan kun je een soa (ongemerkt) doorgeven.
Voorbeelden van soa zijn: hiv; het virus dat aids veroorzaakt,
chlamydia, genitale wratten, herpes genitalis, gonorroe, hepatitis B
en syfilis.
Hoe loop je het op?
Soa worden overgedragen via sperma, bloed, vaginaal vocht en bij
contact tussen slijmvliezen. Slijmvliezen zitten onder andere in de
anus, penis, de vagina en de mond.
De meeste soa worden opgelopen bij onveilig vrijen. Onveilig vrijen
is:
- Vaginale geslachtsgemeenschap
zonder condoom (penis in vagina);
- Anale geslachtsgemeenschap zonder
condoom (penis in anus);
- Orale seks (pijpen en beffen)
zonder condoom of beflapje;
- Onderling gebruik van
seksattributen, zoals een dildo, zonder deze tussendoor schoon te
maken.
Een aantal soa is ook overdraagbaar
via bloed. Hiv, hepatitis B en syfilis kun je oplopen als gevolg van
een onhygiënische tatoeage of piercing. Of als je bij drugsgebruik
naalden, spuiten of andere attributen van een ander gebruikt.
Tijdens de zwangerschap kunnen hiv, hepatitis B en syfilis worden
overgedragen van moeder op kind. Hiv, hepatitis B, syfilis, chlamydia,
herpes genitalis en gonorroe kunnen tijdens de geboorte worden
overgedragen op de baby.
Waar krijg je geen soa van?
Een soa krijg je niet door uit het kopje van een ander te drinken. Je
krijgt het ook niet via een hoestbui, insectenbeten of een vieze
WC-bril. Ook in het zwembad loop je geen risico.
Klachten bij een soa
Soms heb je een soa, maar nauwelijks of geen klachten. Of ze
zijn zo vaag dat je er geen last van hebt. Vooral vrouwen merken vaak
niet dat ze een soa hebben. Als er klachten zijn, gaat het meestal om:
- Afscheiding of pus uit penis,
vagina of anus. Bij vrouwen is de afscheiding vaak meer dan normaal.
De afscheiding kan waterig, melkachtig, gelig of groenig van kleur
zijn en anders ruiken;
- Branderig gevoel, geïrriteerdheid,
pijn bij of na het plassen of kleine beetjes moeten plassen;
- Zweertjes, wratjes, blaasjes op de
penis, vagina, anus of mond;
- Jeuk in het schaamhaar, aan de
eikel, schaamlippen of anus;
- Gezwollen klieren in de liezen;
- Pijn in één of beide (bij-)ballen;
- Pijn in de onderbuik;
- Pijn bij het vrijen, of
onregelmatig of abnormaal bloedverlies, bijvoorbeeld na het vrijen
of tussen twee menstruatieperioden in. Deze klachten kunnen ook
symptomen zijn van andere ziekten.
Gevolgen
De meeste soa kunnen goed worden behandeld als je er op tijd bij bent.
Maar er zijn soa die ernstige gevolgen kunnen hebben als je ze niet
laat behandelen. Bijvoorbeeld chlamydia kan leiden tot
onvruchtbaarheid. Een onbehandelde syfilis-infectie kan schade
toebrengen aan organen. (bron
soaaids.nl)
Informatie
over SOA